طب سوزني چیست ؟

 

طب سوزني شاخه اي از طب سنتي چين و يكي از معروفترين رشتة هاي طب مكمل مي باشد.قدمت اين علم به 2500 سال پيش برمي گردد. استفاده از طب سوزني تا قرنها به آسيا محدود مي شد تا اينكه فرانسوي ها در قرن 16 ميلادي با آن آشنا شدند و استفاده از آن را در اروپا گسترش دادند.

بين پزشكان مختلف در صحت و سقم طب سوزني اختلاف نظر وجود داشت تا اينكه سازمان بهداشت جهاني (WHO) در سال 1975 استفاده از طب سوزني در تشخيص و درمان بيماريها را رسما تأييد كرد . طب سوزني چين از مكتب تائوئيسم (Taoism) منشأ ميگيرد. تائو (Tao) نيرويي است كه همة جهان را خلق كرده است و دو نيروي مخالف يين (Yin) و يانگ (Yang) را بوجود ميآورد. اين دو نيرو همواره در حال نزاع هستند و بين آنها انرژي Qi (كي يا چي) رد و بدل مي شود. در واقع انرژي Qi منشا همة تغييرات در جهان است.

يين و يانگ دو قطب مخالفي هستند كه در تمام پديده هاي طبيعي وجود دارند. اين دو نيرو هميشه با هم تركيب مي شوند تا يك كل را تشكيل دهند و هيچيك به تنهايي نمي توانند وجود داشته باشند.

در طب سوزني جهان مادي از 5 عنصر تشكيل شده است. اين عناصر در حال واكنش با يكديگر هستند. بدن ما نيز جزئي از اين جهان است، بنابراين از همين 5 عنصر تشكيل يافته است. در همة اين عناصر دو قطب يين و يانگ وجود دارد كه در حال مقابلة دائم هستند و انرژي Qi را جاري ميكنند. كانال هايي در بدن وجود دارد كه انرژي Qi در آنها حركت مي كند. اگر به هر دليلي، اختلال يا انسدادي در اين كانال ها رخ دهد، انرژي كه در آنها جريان دارد تغيير كرده و بيماري ايجاد مي شود.

5 عنصر تشكيل دهندة جهان عبارتند از: چوب، آتش، زمين، فلز و آب. اين عناصر شديدا به هم وابسته اند، به گونه اي كه همچنان كه يكديگر را تحريك مي كنند، باعث مهار و كنترل يكديگر نيز مي شوند. در چرخة sheng يكديگر را تقويت مي كنند و در چرخة ke مهار.

از انجايي كه طب سوزني ارتباط نزديكي با طبيعت دارد، اين چرخه ها نيز از طبيعت الهام گرفته شده اند. تفسير اين دو چرخه به اين صورت است: در چرخهء sheng درختان (چوب)‌از اب تغذيه مي كنند، از چوب اتش بوجود مي ايد، اتش تبديل به خاكستر (زمين) مي شود، در درون زمين معادن (فلز) وجود دارد، فلز مي تواند ذوب شده و تبديل به مايع (اب)‌شود.

در چرخه ‌ke نيز مي توان مهار عناصر را به همين ترتيب بيان كرد: اب اتش را خاموش مي كند، چوب توسط اتش سوخته و از بين مي رود، اتش فلز را ذوب مي كند، فلز ، درختان (چوب) را مي برد، درختان (چوب) از زمين تغذيه كرده و انرا تضعيف مي كنند و زمين سد راه اب مي شود... نقاط حساسي بر روي كانال ها وجود دارد كه با تحريك آنها مي توان اختلال ايجاد شده در اين انرژي را برطرف كرد. در طب سوزني (همانطور كه از نام آن نيز مشخص است) اين نقاط را با فروبردن سوزن هاي مخصوص تحريك مي كنند.

بنابراين متخصص طب سوزني با توجه به علائم و شكايات بيمار، ابتدا بيماري را تشخيص داده و تعيين مي كند در كداميك از كانال هاي انرژي ، اختلال وجود دارد، سپس با تحريك نقاطي كه بر روي اين كانال قرار دارد، اختلال انرژي را برطرف كرده و بيمار را درمان مي كند. محل دقيق اين كانال ها و نقاط را با نشانه هاي آناتوميك (مثل ابروها، استخوانها، ناف و ...) و با استفاده از واحد سون (Cun) تعيين مي شود. سون (Cun) واحدي است كه چيني ها براي اندازه گيري فواصل بدن و پيدا كردن دقيق نقاط طب سوزني از ان استفاده مي كنند. سون يك اندازه گيري نسبي است و به ترتيب زير تعريف ميشود:

 عرض انگشتان فرد معالجه كننده به عنوان واحد استفاده ميشود. به عنوان مثال، فاصلهء‌بين چين عرضي ارنج و چين عرضي مچ دست، دوازده سون است. رايجترين كاربرد طب سوزني در دنياي امروز، تسكين دردهاي مزمن است كه مكانيسم علمي آن مشخص شده است. ليست موارد استفاده طب سوزني تأييد شده توسط

سازمان بهداشت جهاني عبارتند از:

¤ بيماريهاي دستگاه تنفس فوقاني

سينوزيت

رينت الرژيك

سرماخوردگي

التهاب لوزه ها

¤ بيماري هاي دستگاه تنفس تحتاني

برونشيت حاد

آسم برونشيال (در كودكان و بيماران بدون بيماري همراه مؤثرتر است)

¤ بيماريهاي گوارشي

اسپاسم مري و دهانه معده

سكسكه

التهاب حاد و مزمن معده

افزايش ترشح اسيد معده

زخم مزمن معده و التهاب حاد و مزمن روده

اسهال و يبوستهاي مقاوم به درمان مانند IBS

¤ بيماري هاي ارتوپدي

آرتروز مفاصل زانو

آرنج تنيس بازان

شانه يخزده

درد پايين كمر LBP

آسيب هاي ورزشي بافت نرم

¤ آرتريت روماتوييد و ديگر بيماريهاي بافت همبند

¤ بيماريهاي عصبي

ميگرن

درد عصب سه قلو (صورت)

فلج هاي صورتي

فلج بعد از CVA (سكته مغزي)

شب ادراري

¤ ترك اعتياد

مزاياي طب سوزني باعث افزايش روز به روز استفاده از ان شده است،‌ مهمترين مزاياي ان عبارتند از:

1- بسيار ارزان است.

2- ساده است و در همه جا قابل انجام است.

3- موثر بودن ان ثابت شده است.

4س- اگر توسط فرد متخصص انجام شود، عارضه اي ندارد.

طب سوزني عليرغم همة مزايا، داراي عوارض جانبي نيز مي باشد كه بايد به آنها نيز توجه شود:

1- امكان انتقال ايدز و هپاتيت B در صورت استفاده از سوزن هاي غير استريل يا غير يكبار مصرف.

2- ضعف، بي حالي و غش كردن بيمار تحت درمان در صورت تحريك نقاط ممنوعه.

3- درمان نشدن و حتي ايجاد مشكلات جديد در صورت تحريك نادرست نقاط كه همه’ اين عوارض در صورتي كه درمان توسط متخصص طب سورني انجام شود، به صفر خواهد رسيد...

 

 

چه نوع بيماري‌هايي توسط طب سوزني قابل درمان مي‌باشند؟

ـ بيماري‌هاي عصبي‌ـ‌عضلاني مانند آرتريت روماتوئيد، بي‌خوابي، سرگيجه، درد شانه و گردن ـ بيماري‌هاي روحي‌ـ رواني و هيجاني مانند عصبانيت، ‌افسردگي، مانياـ بيماري‌هاي عروقي و جريان خون مانند پرفشاري خون، درد قلبي،‌كم‌خوني ـ اعتياد به سيگار و الكل ـ بيماري‌هاي سيستم تنفسي مانند سينوزيت، آلرژي، برونشيت،

ـ مشكلات گوارشي مانند آلرژي غذايي، سندرم روده تحريك‌پذير،‌اسهال، يبوست مزمن، التهاب معده،‌ بي‌اشتهايي

طي مطالعه‌اي كه در سال ۱۹۷۷ توسط انجمن بين‌المللي سلامت انجام گرفت نشان داد كه طب سوزني مي‌تواند در درمان اعتياد شديد، سردرد، مشكلات پريود خانم‌ها، درد آرنج تنيس‌بازان، فيبروميالژي، استنوارتريت، درد كمر، سندرم تونل كارپ و آسم به تنهايي با با ساير روش‌هاي درماني مناسب باشد.

زمان درمان و تعداد جلسات بسته به شدت بيماري و حاد يا مزمن بودن آن توسط پزشك تعيين مي‌گردد و معمولاً مدت زمان باقي ماندن سوزن‌ها در بدن بين ۲۰ تا ۴۰ دقيقه مي‌باشد.

كاربردهاي درماني طب سوزني

1. بيماريهاي انگلي و عفوني و اسهال

2.بيماريهاي دستگاه گوارش: گاستريت، گاستروآنتريت، زخم معده و اثني عشر، يبوست و سندرم روده تحريك پذير

3. بيماريهاي دستگاه تنفس و سرماخوردگي، سينوزيت، برونشيت و آسم

4. بيماريهاي قلب و عروق و افزايش و كاهش فشار خون

5. بيماريهاي دستگاه ادراري، تناسلي، پروستات و شب ادراري

6. بيماريهاي دستگاه حركتي: اسپونديليت گردن، توريتكولي، آرتريت روماتوئيد، درد سياتيك، درد كمر، شاخه منجمد، آرنج تنيس بازان، آرتريت، آرتروز و رماتيسيم مفصلي

7. بيماريهاي دستگاه عصبي: سردرد، ميگرن، نورالزي عصب تري ژمينال، همي پارزي، پارزي در صورت، صرع و هيستري

8. بيماريهاي اختلالات رواني: افسردگي، شرايط خستگي مفرط، تشويش و بي قراري، اختلال خواب، اعتياد به مواد مخدر و اعتياد به نيكوتين

9. كاربرد در جراحي

10. اختلال در ارگانهاي حسي: وزوز گوش، بيماري منير و بيماري مسافرت

11. اختلالات ژنيكولوژيك: ديس منوره و قاعدگي دردناك، آمنوره، تسكين درد تومورهاي گلفي، ايجاد بي دردي حين زايمان و التهابهاي تخمدان، لگن، رحم و... و ناتواني جنسي

12. اختلالات پوستي و جوش صورت، هرپس زوستر، پسوريازيس و اگزما

13. افزايش و كاهش وزن

دكتر هلدا قرايي/روزنامه قدس/شماره 5621

 

 

 

آيا سوزنها درد هم دارند؟

سوزن هايي كه استفاده مي شود به باريكي يك تار مو مي باشند، در نتيجه بيمار هيچ نوع دردي احساس نمي كند، اين سوزنها در بدن به مدت 15 تا 20 دقيقه مي ماند و اين فرصتي است براي مغز كه اين دردكش هاي طبيعي را آزاد و به نقطه درد سرازير كند

طبق طب سنتي چين، 12 كانال اصلي و 8 كانال فرعي در بدن وجود دارد و ارگانهاي بدن در تماس با اين كانال ها قرار دارند. در اين شكل، كانال معده را مشاهده مي كنيد. اين كانال از قسمت يو U شكل در صورت شروع شده، از گردن، قفسة سينه و شكم گذشته و تا پاها ادامه پيدا مي كند.

در هريك از قسمتهاي كانال، نقاطي وجود دارد كه تحريك هركدام مي تواند بيماريهاي خاصي را درمان كند. به عنوان مثال تحريك نقاط صورت در اختلالات چشمي، ميگرن، بلع و ... استفاده قرار مي گيرد. نقاط موجود در قفسة سينه اين كانال در قفسة سينه اين كانال در درد قفسة سينه و اختلالات غدد شيري استفاده مي شود. تحريك نقاط موجود در شكم در اختلالات دستگاه گوارش و نقاط اندام تحتاني در اختلالات مفصلي صورت مي گيرد.

361 نقطة مهم در بدن وجود دارد. ثابت شده است كه مقاومت الكتريكي پوست در اين نقاط، كمتر از بقية نقاط بدن است. امروزه در طب سوزني از سوزنهاي استيل، نازك و انعطاف پذير استفاده مي شود. قطر اين سوزنها از 0.6-0.2 ميليمتر و طول آنها از 10-1 سانتيمتر متغيير است و در انتهاي اين سوزنها يك دسته وجود دارد. در هنگام وارد كردن سوزن به سوزن به طور عمودي بين انگشتان قرار ميگيرد.

عمق فرو كردن سوزن از چند ميليمتر تا 5 سانتيمتر (با توجه به محل نقطه) متغير است. سوزنها به مدت 30-10 دقيقه در جاي خود باقي مي مانند.

 

 

 

طب سوزنی و نوین مكمل یكدیگرند

طب سوزنی یكی از انواع درمان های مكمل است كه در كنار دیگر درمان ها برای برخی از بیماران مورد استفاده قرار می گیرد.

طب سوزنی به مباحث انرژی بسیار مهمی كه در بدن وجود دارد می پردازد.بهتر است بدانید مسیرهای انرژی مستقل از سیستم اعصاب بوده و هر كدام با ارگان یا ارگان هایی در داخل بدن در ارتباطند همان طور كه تحقیقات اخیر در فیزیك كوانتوم نیز موجودیت آن ها را تایید می كند.

دكتر شهریار بهنام فر به گفته خودش از جمله پزشكانی است كه دوره طب سوزنی را به مدت 6 ماه در كشور چین گذرانده و برای درمان برخی بیماران خود از این روش استفاده می كند.

این پزشك می گوید: طب سوزنی شاخه ای از طب سنتی چین و یكی از معروف ترین رشته های طب مكمل است و سازمان بهداشت جهانی (WHO) در سال 1975 میلادی استفاده از طب سوزنی در تشخیص و درمان بیماری ها را به طور رسمی تایید كرده است.وی می افزاید: قرار گرفتن سوزن در نقاط طب سوزنی باعث جابه جایی و تنظیم انرژی در مسیرهای انرژی و در نتیجه كل بدن می شود.

وی درباره تاریخچه طب سوزنی در كشور اضافه می كند:طب سوزنی در ایران از 20 تا 30 سال قبل مورد توجه خاص قرار گرفته است و اكنون در بیشتر شهرهای پرجمعیت پزشكان زیادی به كاربرد این طب در كنار درمان نوین می پردازند.

وی ادامه می دهد: متاسفانه با وجود این كه طب سوزنی به خوبی تایید شده و هم اكنون نصف جمعیت جهان با آن درمان می شوند اما مردم كشور ما به علت آگاهی نداشتن از آن استقبال چندانی نمی كنند.

او می گوید:با هزینه كمی تمام مراحل 6 ماهه آموزش طب سوزنی را در یك موسسه آموزشی كه مورد تایید سازمان بهداشت جهانی بود گذراندم.

دوره آموزش در دو سطح مقدماتی و پیشرفته كه هر سطح نیز شامل یك دوره تئوری و عملی بود، ارائه شد و بعد از اتمام آموزش و قبولی در آزمون مدرك بین المللی كه مهر وزارت امور خارجه چین را نیز دارد گرفتم.وی ادامه می دهد: برای اشاعه و گسترش طب سوزنی تمام كشورها برنامه های مدونی دارند كه در قالب این برنامه ها پزشكان سراسر دنیا آموزش های لازم برای استفاده از این طب را می آموزند.

وی تصریح می كند: طب سوزنی هیچ منافاتی با طب نوین نداشته بلكه در مواردی مكمل آن است.

وی خاطرنشان می كند: هم زمان با طب سوزنی دارویی تجویز نمی شود مگر داروهای گیاهی، به این دلیل كه داروهایی گیاهی مورد استفاده طب سوزنی در ایران بسیار كمیاب است در برخی موارد، بیمار فقط توسط سوزن مورد درمان قرار می گیرد.دكتر بهنام فر نحوه درمان توسط سوزن را یك نوع جنگ درونی بدن علیه بیماری عنوان و اضافه می كند: طب سوزنی با تحریك نقاط خاص یكسری فعل و انفعالات عصبی و شیمیایی در بدن ایجاد می كند كه منجر به نتیجه درمانی می شود. حدود 400 نقطه در هر طرف بدن وجود دارد كه برای درمان باید این نقاط شناسایی و سوزن در مكان درست آن قرار گیرد تا باعث درمان  شود.وی میزان كاهش درد بیماران دارای بیماری های مزمن مانند میگرن را در دوره ابتدایی درمان 70 تا 80 درصد عنوان می كند و می افزاید: بیمار بعد از این در حالت عادی دردی نداشته و گاهی در اثر تنش های عصبی یا استرس شدید دوباره درد را احساس می كند، چون بیماری مزمن است، درمان با فاصله های زمانی بیشتر تا بهبودی كامل ادامه می یابد. وی دیگر درمان های رایج در طب سوزنی را در زمینه بیماری های گوارشی، اعصاب و روان، تنفسی و پوستی بر می شمرد و می گوید: از جمله این بیماری ها سردرد، اعتیاد، سرگیجه، سینوزیت، میگرن، آرتروز گردن، كمر درد، سیاتیك، درد زانو و ... می باشد.وی با بیان این كه طب سوزنی یك علم است خاطرنشان می كند: ما نباید از هیچ راه درمانی انتظار معجزه داشته باشیم به عنوان مثال در برخی از بیماری ها مانند آرتروز زانو كه وزن بیمار تاثیر مستقیمی در روند بیماری دارد، به این افراد توصیه می شود نكاتی مانند نشستن روی مبل و كاهش وزن و ... را رعایت كند. بیمار با استفاده از طب سوزنی می تواند كاهش وزن نیز داشته باشد كه نیازی به رژیم های سخت یا افتادگی پوست كه در اغلب خانم ها بعد از رژیم مشاهده می شود ندارد. دكتر بهنام فر تاكید می كند: هر چند این نوع درمان عوارضی ندارد اما اگر توسط فرد غیر حرفه ای انجام گیرد ممكن است مشكلاتی را برای فرد ایجاد كند كه از جمله آن می توان به درمان نشدن فرد اشاره كرد.

 

 

مكانيسم اثر طب سوزني

تئوري‌هاي مختلفي در مورد مكانيسم تاثير طب سوزني وجود دارد كه هر كدام به نحوي تاثيرگذاري آن را توجيه مي‌كند ولي تا كنون نظريه قطعي در مورد مكانيسم اصلي تاثير آن مشخص نگرديده است. مهم‌ترين اين تئوري‌ها عبارتند از:

ـ نقاط طب سوزني احتمالاً با انتهاهاي عصبي در ارتباطند و از اين طريق باعث تحريك يا مهار آن‌ها مي‌گردند.

ـ تحريك نقاط طب سوزني باعث توليد برخي مواد شبه مخدري در بدن مي‌شود كه باعث كاهش درد مي‌شوند.

                    

چگونگى درمان بيماريها با طب سوزنى

 از نظر طب چين بدن انسان از 12 عنصر مهم و اعضاي وابسته به آن تشكيل شده. اين 12 عنصر كه 6 عدد آن تو خالي به نام Fu و 6 عدد آن تو پر مي‌باشد كه بعنوان اعضاء Zang زنگ ناميده مي‌شوند.

اعضاي توخالي عبارتند از: معده ـ روده باريك ـ روده بزرگ ـ كيسه صفرا ـ مثانه ـ SJ.

اعضاي تو پر عبارتند از: قلب ـ طحال ـ كليه ـ ريه ـ كبد ـ پريكارد.

بعضي اين تقسيم‌بندي را به 5 عضو و 6 عضو يعني 11 عدد عضو انجام داده‌اند.

SJ و پريكارد اعضائي موهومي هستند. يعني وجودشان قطعي است ولي دليل علمي و آشكاري نمي‌توان پيدا كرد. طحال در اينجا به معني غده لوزالمعده و مجموعه دوازدهه و خود طحال اطلاق مي‌گردد.

قلب يك عضو كاملاً عضلاني مي‌باشد ولي بعنوان يك عضو تو پر قلمداد شده. ريه و بافت ريوي چون يك دست است بعنوان يك عضو تو پر بحساب آمده است. كليه‌ها با وجوديكه لگنچه را در مركز دارند معهذا باز بعنوان يك عضو تو پر بحساب آمده است.

وقتي مابين نيروهاي حيات كره زميني آنچنان تعادلي مي‌باشد آيا نبايد چنين تعادلي مابيـن اعضاء بدن انسان وجود داشته باشد.

در اين تقسيم ساز و كار هر عضو توپر در بالاي خط و هر عضو توخالي در پائين خط نوشته شده بين اعضاي تو پر و تو خالي روابط داخلي برقرار است و اصولاً يك قرابت وجود دارد. مثلاً در مورد كبد و كيسه صفرا كه كبد يك عضو ترشحي صفرا بوده و کیسه صفرا يك عضو غليظ كننده و انبار كننده مي‌باشد يا مثلاً كليه‌ها كه بايد ادرار را ترشح و مثانه كه آنرا در خود ذخيره مي‌سازد يا مثلاً طحال كه آن را شامل دوازدهه (اثني‌عشر) و پانکراس و خود طحال فرض كرديم شيرابه‌هاي هضمي خود را به داخل  GIترشح مي‌كنند (رابطه داخلي اعضاء توپر و توخالي) قلب عمده يونهاي حياتي خود را از روده باريك و جذب آن ناحيه‌اي مي‌گيرد.

رابطه داخلي ريه و روده بزرگ در جذب آب توسط كلونtransverse and ascendant colon  و تنظيم آب بدن در تنفس‌ها يادتان باشد اگر توضيح فيزيولوژيك كافي نيست بايد بدانيد كه اين تئوريها از پنج هزار سال پيش كه بشر تشريح نمي‌دانست بوجود آمده و عجيب آنكه در عمل و محاسبات درست در مي‌آيد ولي توجيه آن به زبان طب غرب حتي گاهي ممكن نيست.

مثلاً آنچه در آينده مي‌خوانيد توجيه kidney شامل هم سيستم ادراري بوده و هم تمام اعمال ترشحي غده فوق كليوي قشريcortical and medulla  و مركزي و تخمدانها و بيضه به همين دليل است كه طب چين كليه را از ناف تا پرينه مي‌داند. ما در عمل تا مچ پاي داخلي هم مي‌رويم. مثلاً براي درمان 5 Stranguri كه شامل تكرر ادرارfrequency  ـ خون در ادرار  heamaturiaـ بي‌اختياري ـ ادرار شبانه ـ دفع ادرار با دردdysuria  علاوه بر نقاط آكوينكچر Ren 4، Ren 3 و دو طرف Ren 3 روي مريديان معده ST27ها بلكه Spleen 6 و Kidney 6 كه در مچ پاي داخلي است استفاده مي‌گردد.

حال به اين مثالها در مورد تعادل عناصر پنج‌گانه توجه بفرمائيد.

اعضاي حسي 5 گانه به اورگانها يا اعضاء اصلي مثل بيني ريه ـ معده دهان ـ چشم كبد ـ قلب زبان ـ كليه گوش.

ایا به  هارمونیها توجه میکنید ارقامی مثل 12 ماه 12 اورگان 5عضو حسی 12 سیاره منظومه شمسی جمع نقاط تمام مریدیانهای دوازده گانه که 361 میشود روزهاي سال و جذر ان 19 که 19 عدد رمز الهی است ؟

در اين پنج زنجيره در هر زنجيره‌اي مي‌توانيد ارتباط اين عناصر را با يكديگر مطالعه كنيد. مثلاً رنگ سياه ـ كليه كه عضوي است نسبتاً سياه رنگ و زمستان تاريك است. معمولاً و در زمستان آب زياد است (باران) و انسان در زمستان بيتشر مي‌ترسد و گوشهايش نيز حساس مي‌گردد. در زمستان استخوان درد بيشتر است و در زمستان است كه دردهاي استخواني شروع مي‌گردد. در مورد بهار كه رنگ سبز جلوه‌گاه درختان و چمن‌ها باد مي‌آيد، انسان زود خشمناك شده و فرياد مي‌زند. در بهار است كه رشد تند درختان بيشتر مي‌گردد.

همانطور كه مي‌بيندي هر زنجيره از عناصري است كه بطريقي با هم در ارتباط مي‌باشند.

باز هم يادتان باشد ما داريم به عناصر طبيعت و بدن انسان با چشمان 5000 سال پيش نگاه مي‌كنيم و جنبه علمي و تجربي قرون قديم را بهم ارتباط مي‌دهيم. زمانهائي كه حتي علمي بنام تشريح و آناتومي بدن نبوده.

چگونگي درمان طب سوزني: كبد مادر قلب است و طحال فرزند قلـــب.

بيماري مبتلا به ناراحتي و كسالت قلبـــي مي‌باشد. مي‌خواهيم او را با چرخه 5 عناصر درمان نمائيم.

قلب خراب با قرمز مشخص شده. اولاً بايد مادر او را گا هي تقويت كرد كه مادرش مي‌شود. كبد يعني يكي از نقاط مهم مریدیان كبد كه بهترين آن Liver 3 است سوزن مي‌زنيم. دوماً خودش را يعني يكي از نقاط مريديان پريكارد را كه معمولاً  Pc6مي‌باشد سوزن مي‌زنيم. اگر قلب Excess است يعني مثلاً تاكيكاردي دارد. بايد پسرش را اصطلاحاً ارام كرد. يعني يكي از نقاط طحال كه بهترينش Spleen 4 است سوزن مي‌زنيم ـ پس بطور خلاصه قلب اگر تاكيكارد است فرزندش را آرام مي‌كنم Sedate اگر قلب براديكارد است مادرش را تقويت مي‌كنيم يعني كبد را سوزن مي‌زنيم.

درمان بيماريهاى صعب العلاج

اينك به ادامه مبحث درمان بيماري صعب‌العلاج با چرخه 5 عنصر 5 elements بپردازيم بارها متخصصين چشم يك ضايعه چشمي داشته‌اند كه مطابق درمان سندرومهاي چشمي به درمان آن اقدام كرده‌اند ولي درمانها مؤثر واقع نمي‌شده‌اند. معمولاً اين بيماران بعد از درمانهاي زياد طب غرب عاقبت با يك نسخه به آدرس اينجانب فرستاده مي‌شوند. بعنوان مثال چنين بيماري را مي‌خواهيم درمان كنيم يا درصدي از بهبودي برايش به وجود آوريم.

1- چشم از اعضاي حسي پنج‌گانه مي‌باشد و منصوب به كبد Liver مي‌باشد. مي‌توانيد آنرا در اولين رشته از چرخه پيدا كنيد. پس كبد درگير درمان است. براي تقويت كبد ابتدا مادرش را سوزن مي‌زنيم. مادر كبد Kidney كليه است و  Tonifyباید بشود  من Kidney 6 را سوزن مي‌زنم در مچ پا و سپس خود كبد كه من اينجا Liver 3 را سوزن مي‌زنم و توني فاي مي‌كنم.

اين دو نقطه واقع در پا ا ست. دو طرفه يعني دو پا و حالا لابد مي‌دانيد كه آنچه در مچ دست و مچ پا سوزن مي‌زنيد )yaun source points محل ريختن جويهاي كوچك و تشكيل رود) خود به خود Tonify است و آنچه در آرنج و زانو سوزن مي‌زنيد . خي سي پوينتهاhe sea points    ( H در زبان چيني خ صدا ميدهد ) سر ارنج و سر زانو قرار دارند( محل ريختن رود بدريا ) sedate مي‌باشد. به زبان ساده مچ دست و پا تقويت است و سر زانو و آرنج آرام كردن و در آوردن است.

اصولاً طب سوزني و تكنيك آن به اين ترتيب است يا مي‌خواهيد نقطه‌اي را ساكت كنيد يعني عامل پاتولوژيك را از آنجا خارج نمائيد يا مي‌خواهيد آنرا تقويت كنيد يعني چيزي خوب به آن نقطه اضافه كنيد.

براي تقويت معمولاً آنرا گرم مي‌كنند moxibustion و يا به شدت سوزن را در آن نقطه مي‌چرخانند و در ضمن بالا و پائين هم مي‌برند يا آنرا به دستگاه الكترو آكوپنگ چر وصل كرده و 2 نوع فركانس پشت سر هم مي‌فرستند.

براي sedate يا آرام كردن و يا كندن و خارج كردن عامل بيماريزا سوزن را در محل نقطه وارد كرده ابتدا qi را استخراج كرده و بعداً اين مانور را اجرا مي‌كنند. تند سوزن را فرو مي‌كنند و آهسته آهسته سوزن را با زاويه كم بيرون مي‌كشند تا جائيكه 1 ميليمتر از سوزن داخل پوست بماند دوباره همين حركت‌ها تا چند بار اجرا مي‌گردد.

توضيح اگر قرار شد سوزنها با سيم به دستگاه الكترو آكوپنكچر وصل شود (يعني تقويت گردد) ديگر لازم نيست آنرا بچرخانيد و بالا و پائين ببريد مگر اولين بار كه سوزن را مي‌زنيد و مي‌خواهيد qi را استخراج نمائيد (استخراج qi با برق‌گرفتگي مختصر بيمار معلوم مي‌گردد يعني شما خواهيد دانست كه دقيقاً روي آكو پونيت سوزن را زده‌ايد)

علت اينكه 2 نوع فركانس انتخاب مي‌كنيد آن است كه اگر يك فركانس باشد بدن به زودي به آن عادت مي‌نمايد طوريكه هيچ حس نمي‌كند وقتي دو نوع فركانس مثلاً 5 و 20 هرتز باشد اينطور نخواهد شد.

در اين بيماران الكترو آكوپونيكچر كنترانديكه است يعني نبايد به دستگاه وصل كرد:

1- كسانيكه Pace maker در سينه دارند دستگاه كوچكي است كه ضربان قلب را مي‌سازد.

2- در میگر ن ‌هاي كوبنده هرگز نبايد سوزنها تحريك شوند نه به دستگاه الكترو آكوپنگر وصل شود و نه گردانده شود با دست بلكه در مورد اين بيماري همواره بايد نقاط آرام كننده مثل اين نسخه اجرا گردد.

میگرن        GB41               BL62  TAIYAN Extera

نسخه‌ها را با هم نبايد اجراكرد بلكه هر روز يكي را مي‌توان اجرا كرد.

مريديان gb و bl از آن جهت انتخاب شده‌اند كه قسمت وسيعي از جمجمه با اين دو مريديان مخصوصاً gallbladder و bladder پوشانده شده و taiyan كه يك extra point بوده و معمولاً سردردها يك ريشه از شقيقه و كنار خارجي ابرو دارند.

يك نسخه ديگر از ميگرن‌هاي هر روز حمله كننده

Heart7         pricard6                 liver3                spleen6

همينطور كه مي‌بينيد همه اين نقاط آرام كننده مي‌باشند. هيچ تحريكي به سوزن نبايد داد چه دستي و چه الكتريكي.

چند سوزن در يك نسخه و جلسه طب سوزني بايد استفاده گردد:

بهترين و معتدل‌ترين راه از 6 تا 10 سوزن مي‌باشد كه در هر جلسه استفاده مي‌شود و بعد دور ريخته مي‌شود و در جلسه بعدي مجدداً سري سوزنهاي جديد باز  مي‌گردد. سوزنهاي طب سوزني آنقدر گران نيست كه نگهداري گردد و يا استريل گردد. مخارج استريل كردن آنها با اتوكلاو و يا اشعه گرانتر از خود آنها تمام مي‌شود. اگر اثری از تغیر در بیمار ندیدید تعداد سوزن را بیشتر کنید

 

اساس علمی طب سوزنی

در بیشتر تحقیقات انجام شده تاکید شدیدی روی خاصیت ضد دردی طب سوزنی شده است که دو نتیجه نهایی از آنها گرفته می شود. اولاً خاصیت ضد دردی طب سوزنی برای درمان دردهای مزمن خیلی موثر تر از دارو نما ها (Placebo) است. ثانیاً مکانیسم عصبی عملکرد طب سوزنی بسیار واضح و مشخص است. بر اثر سوزن زدن، رشته های عصبی کوچک میلین دار که در عضلات قرار گرفته اند فعال می شوند و تحریکات را به نخاع می فرستند و از این طریق سه مرکز عصبی (نخاع، مغز میانی، محور هیپوفیز هیپوتالاموس) فعال می شوند و اثرات ضد دردی خود را بروز می دهند. این تحریکات در نخاع از طریق آزاد نمودن انکفالین و داینورفین از انتقال تحریک درد جلوگیری می کنند. در مغز میانی از طریق آزاد سازی انکفالین سیستم رافه نزولی فعال می شود که توسط منوآمین ها (مانند سروتونین و نوراپی نفرین) از صعود پیام درد جلوگیری می کند و مرکز سوم یعنی محور هیپوفیز هیپوتالاموس با ترشح بتااندورفین در خون و مایع مغزی نخاعی در محل های دورتر ایجاد بی دردی می کند. پس هر سه نوع اندورفین ها (انکفالین، بتااندورفین، داینورفین) و دو نوع منوآمین (سروتونین، نوراپی نفرین) در ایجاد خاصیت ضد دردی طب سوزنی دخالت دارند. اگر تحریکات داده شده با فرکانس بالا و کم شدت باشند از مسیر غیر اندورفینی دردها را تسکین می دهند.

 

تکنيک سوزن زدن

 دکتر ناصر تابش

سوزن زدن بر دو نوع است اگر مي‌خواهيد عضوي را تقويت نمائيد وقتي سوزن بعمق محل رسيد بايد به سرعت سوزن را دور گردانيد. ضمن دور گردانيدن چرخانيدن بايد بالا و پائين هم ببريد. در اين حال اگر درست توي هدف يعني نقطه آكويونيت باشيد برق بشدت بيمار را مي‌گيرد. طوريكه مي‌جهد و يا يك آخ بلند مي‌گويد. جنس سوزن استينلس استيل است و دور دسته آن يك كويل از جنس مس مي‌باشد و با گرداندن ميدان مغناطيسي ايجاد مي‌گردد. بشرط آنكه در آكوپونيت باشد اگر نباشد برق ندارد يادتان باشد در جوانان بعلت زيادي Qi و blood هر جا بزني حتي نقاط Non acu point برق دارد.

ولي باز اين دليل آن نمي‌شود كه شما در آكوپونيت نباشيد.

تا اينجا كار مهمي انجام نشده بلكه دقيقاً روي نقطه آكوپونيت فرود آمده‌ايد و Qi (تلفظ كنيد چي) بلكه چي يا انرژي بيوالكتريك را استخراج كرده‌ايد. توجه اگر سوزن به كسي زديد و برق مختصر او را نگرفت كار نادرست انجام گرديده. البته گاهي هم به جای برق گرفتگي مختصر درد بيمار را فرا مي‌گيرد.

چرا نقاط مچ دست و مچ پا از اهمیت ویژه ای برخوردار است؟

نقاط مچ دست و مچ پا yuan source point است. و موثرترین نقاط در طول مریدیان می باشد متاسفانه در دیابت ما از نقاط مچ پا محروم هستیم یعنی نباید از ST40 به پایین را سوزن زد

به اين ترتيب پيدا كردن نقاط طب سوزني نياز به گذراندن دوره آناتومي سطحي دارد. (تشريح سطح بدن) تشريح سطحي با تشريح اعضاء كه همه پزشكان آنرا مي‌دانند تفاوت دارد. در تشريح سطحي با استفاده از نشانه‌ها Land marks بايد نقاط را محاسبه نمائيد. مثلاً با ديدن ناف مي‌توان Ren4 كه 3 چون زير ناف در خط وسط قرار دارد را با انگشتان (4 انگشت) محاسبه و جاي دقيق آنرا پيدا كرد. چون واحد اندازه‌گيري بوده و 4 انگشت مي‌شود 3 چون فاصله زائده Xiphoid process گزيفوئيد تا ناف 8 چون است. فاصله دو نوك پستان در مرد نيز 8 چون است در خانمها بسبب ناپايداري نيپل ها نميتواند لند مارك خوبي باشد. فاصله لبه استخوان سمفزپويبس تا ناف 5 چون است.       

اگر نقاطي كه طب سوزني مي‌خواهيد بكنيد درست پيدا نكنيد بيمار درد دارد و در عوض كه بايد برق داشته باشد و درمان طب سوزني ما بي‌اثر يا Sham Acupuncture يعني انجام آكوپنگچر روي نقاط non acu point (آكوپنگچر دروغين) در هر صورت اگر سوزن را به سرعت بچرخانيد و پائين و بالا ببريد داريد آن نقطه را تقويت مي‌نمايد. 2 كار ديگر تقويت محسوب مي‌گردد. يكي وصل كردن به دستگاه الكترو آكوپنگچر كه 2 نوع فركانس مي‌فرستد و ديگر ماكسي بس شن Moxi bustion يعني گرم كردن انتهاي سوزن.

افراد تحصيل كرده شهري با weak stimulation سوزن نازك و تحريك كم درمان مي‌شوند. افراد زحمت كش و كارگر با strong stimulation سوزن كلفت و تحريك زياد درمان مي‌شوند.

لازم به توضيح است آنجا كه با سوزن زدن دقيق توي هدف نقطه طب سوزني حالت برق ايجاد مي‌گردد نه وضعي است كه سوزن به عصب برخورد كرده.

اين كار در طب غرب گاهي پيش مي‌آيد. مثلاً دندانپزشكان زمانيكه مي‌خواهند با يك سر سوزن مقداري ماده بي‌حسي در كنار دندان تزريق كنند گاهي به قدري مهارت پيدا مي‌كنند كه نوك سوزن آنها به عصب دندان اصابت و يك حالت برق ايجاد مي‌شود. توجه كنيد در طب سوزني اگر روي مريديانها و روي نقاط آكوپونيت حركت نمائيد سوزن شما هرگز به عصب برخورد نمي‌كند. حالت برق‌گرفتگي آن هم مربوط به فركانسي است كه سوزن بر طبق آن درون انگشتان شما مي‌چرخد. اگر نچرخانيد هيچ فركانسي توليد نمي‌شود و بالطبع هيچ برق‌گرفتگي هم بيمار حس نمي‌كند. بلكه شما دچار خطاي تكنيكي شده‌ايد.

اما در نوجوانان دختر يا پسر هر جا بزنيد برق گرفتگي و علائم ان به شما مي‌رسد كه فكر مي‌كنید دقيقاً روي آكوپونيت هستيد اگر هم نباشيد برق گرفتگي و علائم استخراج چي را درك مي‌كنيد. در بچه‌ها هم همين طور يعني اگر تصور كنيد كه اين مهارت شما بوده كه اينطور Qi چي را استخراج كرديد نه بلكه در اين گروه ذكر شدن شدت چي و بلاد (Qi+blood) زياد است و هر جا بزنيد حتي نقاط غير آكوپونيت علائم استخراج چي استنباط خواهيد كرد. ديديد چه اثرات فريبنده‌اي در كار است. در نوجوانان و بچه‌ها بايد با تجارب خود و مهارتهايي كه كسب كرديد دقيقاً روي آكوپونيت بزنيد و اينجا چيزي راهنمائي در پيدا كردن نقاط آكوپونيت نخواهيد يافت بجز نقشه هاي Surface Anatomy.

وقتي كسي به آناتومي سطحي توجهي نكند يقيناً به آنچه در زير سوزن هم هست توجهي ندارد و يا به نقاط خطرناك را التفاطي نمي‌كند.

Dangerous Points نقاط خطرناك كه در اين بحث متأسفانه فرصت نيست . نقاطي هستند كه زير نقطه شريان يا وريد و يا عصب يا تاندول مي‌باشد مثل Ki3 كه در طي سوزن زدن به آن ممكن است شریان تیبیا ليس پوسترپور آسيب ببيند يا Stomach 12 وStomach 9 كه ممكن است كاروئيد يا عصب واگ آسيب ببيند همه اين بحث ادامه پيدا كرد. براي ذكر اينكه طريق Tonify و طريقه Reduce توضيح داده شود.

گفتيم در تقويت يك نقطه چرخاندن و بالا و پائين بردن مادر آن عضو خيلي مؤثر است. گفتيم در تقويت خود عنصر همين رويه را انجام مي‌دهيم.

ولي اگر عضو بيش از حد فعال است فرزند او را سوزن زده و تكنيك Reduce را برايش انجام مي‌دهيم. در اين مثال فرض بيمار دچار هيپر تيروئيدي يعني Excess مطلق است. براي تاكيكاردي ناشي از هيپرتيرويدي  اول خودش را سوزن مي‌زنيم HT7 و بعد فرزندش را يعني Spleen 4 اما تكنيك سوزن زدن فرزندش بطريق Reduce است يعني سوزن را مي‌زنيم اول Qi چي را استخراج مي‌كنيم بطريقي كه گفته شد. چون مريديان قلب كارهاي روحي انسان را و مريديان پريكارد كارهاي فني قلب را انجام ميدهد پس بجاي مريديان قلب از پريكارد و بهترين نقطه Pc6 است بعد از ان ميرويم طرف Local Points of thyroid  مثل Cv23 St12 -11 -9    Sj17    Cv22     

سپس سوزن را در حاليکه آهسته مي چرخانيم از سوراخ بيرون آورده يک ميل مانده به انتهادوباره آنرا تند داخل مي کنيم و باز آنرا با چرخاندن آهسته آهسته خارج مي نمائيم معمولا اين تکنيک بطور فراوان رويLargeIntestinal11 درFUOوHighFeverانجام ميگيرد

 

تاثیر طب سوزنی در آرتروز زانو

از بین رفتن غضروف مفصل در آرتروز یکی از علل اصلی ناتوانی و درد به ویژه در افراد سالخورده است. تاثیر تب سوزنی در آرتروز زانو این عارضه به ویژه در زانو که یکی از مفاصل اصلی تحمل کننده وزن بدن است، می تواند بسیار ناتوان کننده باشد. در مطالعه ای مشخص شده که طب سوزنی می تواند در افراد دچار آرتروز زانو از درد مفصل کاسته و کارکرد آن را بهتر سازد. این یافته ها بدان معنا نیستند که می توان طب سوزنی را جایگزین درمان های طبی که کارایی شان به اثبات رسیده، نمود. ولی می توان این طور نتیجه گیری کرد که درمان های عامیانه می توانند به عنوان درمان مکمل یا کمکی جهت درمان آرتروز زانو مورد استفاده قرار گیرند. پژوهشگران در مرکز «پزشکی تلفیقی» دانشگاه مریلند مطالعه ای را با شرکت ۵۷۰ تن انجام دادند، که بزرگترین و بهترین کارآزمایی طب سوزنی تا به امروز است. زنان و مردان پنجاه ساله یا مسن تر و مبتلا به آرتروز زانو با شرکت در یکی از سه گروه طب سوزنی واقعی، طب سوزنی «نمایشی» و آموزش پیرامون درد و تورم مفاصل- مورد پیگیری و بررسی قرار گرفتند. بیمارانی که در گروه درمانی طب سوزنی قرار داشتند مجموعاً طی ۲۰ هفته توسط متخصصین آموزش دیده و دارای مجوز و زیر نظر کارشناس ویژه گروه پژوهشگران در ۲۳ جلسه تحت درمان قرار گرفتند. در بیمارانی که تحت درمان طب سوزنی واقعی قرار داشتند سوزن ها (که عموماً دردناک نیستند) درمواضع و نقاط توصیه شده در طب سنتی چین جهت درمان درد زانو قرار داده شدند. در درمان ساختگی از سوزن های ساختگی که پوست را سوراخ نمی کردند ولی احساسی چون یک نیش سوزن واقعی به فرد دست می داد، استفاده شده بود. در هر دو گروه از پرده ای استفاده شده بود تا مانع مشاهده پاها توسط فرد شود. شرکت کنندگان در گروه آموزش تورم مفاصل در گروه های بحث و مناظره شرکت جستند و آموزش هایی را براساس روش های خودیاری اثبات شده برای تورم مفاصل دریافت نمودند. افراد در هر سه گروه به استفاده از درمان هایی که توسط پزشکانشان توصیه شده بود مثل مصرف مسکن ها یا دارو های ضدالتهابی ادامه دادند. پس از شش ماه بیمارانی که تحت درمان با طب سوزنی واقعی قرار گرفتند در مقایسه با دیگران احساس درد کمتر و کارکرد بهتری داشتند. در مجموع میزان بهبود نسبت به ابتدای کارآزمایی حدود ۴۰ درصد بود. در مقایسه با ۳۰ درصد بهبود برای گروه تحت درمان ساختگی و ۲۰ درصد در کسانی که تحت آموزش و خودیاری بودند، هیچ گونه عارضه جانبی مشاهده نشد. نتایج مطالعه در شماره ۲۱ دسامبر ۲۰۰۴ «سالنامه طب داخلی» منتشر شد. اینکه طب سوزنی چگونه عمل می کند کاملاً معلوم نیست. در مطالعه مریلند برطرف شدن درد در بیماران تنها پس از سه ماه یعنی حدود ۲۰ جلسه درمان آشکار گردید. لذا این طور به نظر می رسد که احتمالاً طب سوزنی به زمان زیادی برای آنکه موثر واقع شود نیاز دارد و از این رو لازم است که جلسات درمانی متوالی و متعددی برای بیمار در نظر گرفته شود. تاکنون تحقیقات پیرامون کاربرد طب سوزنی در درمان آرتروز نتایج ضد و نقیضی داشته که احتمالاً دلیل آن اندک بودن تعداد افراد شرکت کننده در کارآزمایی، تفاوت در طراحی آنها و تکنیک های متفاوتی است که به کار گرفته شده اند. پژوهش انجام شده در دانشگاه مریلند نشان داد که طب سوزنی بر درمان ساختگی (پلاسبو) برتری دارد و احتمالاً مفید است، هر چند که به کندی اثر می کند.این کار اگر توسط فرد متبحری صورت گیرد، دارای عوارض و آثار نامطلوب اندکی است و به ویژه برای کسانی مطلوب است که قادر یا مایل به عمل جراحی نیستند و یا مایلند از روش هایی به غیر از استفاده از دارو هایی که عوارض نامطلوبی برایشان دارد استفاده کنند.

 

براى هر بيمار چند سوزن استفاده مى شود؟

- حدود ۸ تا ۱۰ سوزن. دردى كه هر سوزن دارد مثل گزش قسمتى از بدن به وسيله حشره اى مثل پشه است. اين سوزن ها فوق العاده باريك هستند و اين درد به تحريك آن نقطه از بدن مى انجامد. در اين نوع طب بيهوشى نياز نيست. بيمارانى كه از سوزن مى ترسيدند خواستار بى حس كردن نقطه اى كه قرار بود سوزن زده شود مى شدند. ولى آنها نمى دانند كه تأثير سوزن به خاطر تحريك آن قسمت از بدن ناشى از درد آن است. سوزن ها ۲۰ دقيقه تا نيم ساعت در بدن مى مانند.

آيا در مورد درمان بيمارى نوزادان هم از اين طب مى توان كمك گرفت؟

- نه، چون لازمه تأثير سوزن ها، آرامش و حركت كم بيمار است ولى در كودكان و نوزادان چون آنها به طور دائم حركت مى كنند نمى توان اين طب را براى آنها به كار برد. آنها زير سوزن نمى مانند و مدام گريه مى كنند.

در چه نقطه اى از بدن امكان استفاده از اين نوع طب وجود ندارد؟

- در ناف، چون خيلى حساس است. البته در مورد زن ها هم بايد حتماً قبل از شروع درمان در قسمت هايى مثل شكم اطمينان حاصل شود كه او باردار نباشد.

محورهاى طلايى بدن كدام هستند؟

 

- بدن انسان در ۱۴ محور تقسيم شده كه ۳۶۰ نقطه طلايى در آن قسمت ها واقع شده اند. اين محورها به صورت متناسب در قسمت هاى مختلف بدن تقسيم شده اند. هر محورى هم نمايانگر يك عضو بدن است. مثل محور طحال، محور كيسه صفرا، محور معده و …. مشكلات مردم تلفيقى از اين محورها است.

طب سوزنی در ستون فقرات و دیسک کمر

. ستون فقرات انسان شامل 7 مهره گردنی ،12 مهره سینه ای ، 5 مهره کمری ، یک استخوان خاجی و یک استخوان دنبالچه می باشد . بین مهره ها نیز موادی غضروفی و ژلاتینی قرار داشته که باعث حرکت آسان مهره ها روی هم می شود.
 حال اگر به علت فشارهای زیاد و یا حرکاتی که در جهت های بد و نامناسب به ستون فقرات وارد شود ،ماده ژلاتینی وسط غضروف بین مهره ای از محل خود بیرون زده و به ریشه های عصبی که از سوراخ های بین مهره ای خارج می شوند فشار وارد می کند وباعث درد در ناحیه مهره و در مسیر عصب می شود. بدین ترتیب فرد دچار بیماری می گردد که اصطلاحا "دیسک کم"ر و یا نور"آلژی سیاتیک" نامیده می شود.
 اگر از این بیماران عکسی ساده از ستون فقرات گرفته شود، کاهش فضای مفصلی بین دو مهره کمری مشاهده می گردد . در MRI بعمل آمده از کمر این بیماران نیز، بیرون زدگی (پروتروژن) دیسک یا دیسک های بین مهره ای همراه با تنگ شدن کانال نخاعی دیده می شود.
 امروزه در اروپا و امریکا روش های درمانی متفاوتی برای این بیماران انجام می گردد که در 95 درصد موارد شامل استراحت مطلق (که طبق تحقیقات اخیر فقط 3 روز کافی می باشد) و استفاده از مسکن ها ، آب درمانی ، ماساژ درمانی ، طب سوزنی،VAX-D (روش برداشتن فشار از ستون فقرات ) و کایروپراکتیک می باشد و در این میان طب سوزنی بعنوان سر سلسله طب مکمل و جایگزین، در درصد بالایی از بیماران ، کاملا درمانگر می باشدو تنها در 5 درصد بیماران کار به عمل جراحی می رسد که در آن ها نیز از تکنیک های عمل متفاوتی ، از برداشتن دیسک بیرون زده تا قرار دادن دیسک های مصنوعی بین مهره ها و یا جوش دادن مهره ها به یکدیگر و ثابت کردن ستون فقرات استفاده می شود.
 در سال 1989 سازمان بهداشت جهانی طب سوزنی را به عنوان یکی از موثر ترین راه های درمان بیماری دیسک کمر معرفی نمود، چرا که عمل جراحی دیسک کمر بسیار پرعارضه بوده و در بسیاری از موارد بیمار علیرغم عمل جراحی بهبود کافی پیدا نمی کند اما طب سوزنی با دو مکانیسم باعث بهبود دیسک کمر ( و دیسک سایر نقاط ستون فقرات )می شود.
 1- افزایش سلول ها ی دفاعی بدن و مایع بین بافتی اطراف دیسک مبتلا در نتیجه جبران کاهش آب دیسک و افزایش فعالیت بدن برای ترمیم دیسک بین مهره ای بیمار 
  2- از بین بردن درد بیمار توسط بلوکه کردن رشته عصبی پس سیناپی
 "طب سوزنی" مزایای فراوانی برای بیمارانی دارد که از درد کمررنج می برند. این روش درمانی موثر و بی عارضه (البته اگر کاملا به روش صحیح و علمی خود انجام پذیرد ) در هر جلسه درمان روی تمامی مهره های کمری و نیز مهره خاجی و هچنین روی مفاصل خاجی ، لگنی کمر نیز تاثیر گذاشته و باعث بهبود و کاهش درد و التهاب در این مفاصل می گردد.
 البته در طول درمان این بیماران پزشک حتما از درمان های جانبی دیگری مثل "گرما درمانی"، انجام حرکات ورزشی خاص چینی (Medical qi gong) و "ماساژ درمانی" نیز استفاده می نماید که مجموع این درمانها باعث می شود تا بیمار از درد و محدودیت حرکتی رهایی یابد.
 متاسفانه عمل دیسک کمر در ذات خود یک عمل پر عارضه محسوب می گردد و کلا هر چه محل عمل وسیعتر باشد ، عوارض جانبی آن بصورت تنگی کانال نخاعی و فشار ثانویه روی ریشه اعصاب نخاعی بیشتر بوده و بیمار پس از عمل ،مشکلات بیشتری خواهد داشت.
 نکته قابل توجه این است که در بیمارانی که به علت کمر درد (low back pain) مراجعه می کنند بسیار بندرت اتفاق می افتد که بیماری فقط بعلت بیرون زدگی یک یا دو دیسک باشد و در اکثر آدرگرافی های بعمل آمده و یا MRI های انجام شده، به مشکلات سایر مهره ها ی کمری و خاجی مثل آرتروز مفاصل بالاتر و یا کاهش قوس طبیعی کمری و یا انحرافات ستون فقرات برخورد می کنیم و این موضوعات خود موجب می شود افرادی که به علت کمر درد و دیسک، تحت عمل جراحی قرار می گیرند، پس از عمل از درد و محدودیت حرکتی رهایی نمی یابند که طبق اعلام ژورنالهای معتبر بین المللی این آمار 85 درصد بیماران تحت عمل جراحی را شامل می شود.
  البته مقصود از بیان این مطالب به هیچ وجه نفی عمل جراحی در درمان دیسک کمر نمی باشد و چه بسا بیمارانی که بعلت اندیکاسیونهای خاص مثل اختلال در کنترل دفع ادرار و یا مدفوع باید تحت عمل جراحی اورژانس نیز قرار بگیرند.
ذکر این نکته ضروری است که بر اساس اصول طب سوزنی، بیماری وقتی ایجاد می گردد که بدن از حالت تعادل خود خارج گردد و بعبارت دیگر در مورد ایجاد دیسک کمر وقتی حادث می شود که فرد بعلت حرکات و یا موقعیتهای نامناسب از تعادل خارج گردد. حال چنین بیماری اگر تحت هر نوع درمانی قرارگرفته و بهبود یابد ، باید حرکاتی را که موجب بیماری وی شده اند ،اصلاح نماید و اگر این کار را انجام ندهد متاسفانه مجددأ دچار این بیماری خواهد شد.
 لازم به ذکر است که طب سوزنی در درمان بیماران دیسک کمر هیچگونه عارضه جانبی نداشته.
مورد یک
: بیمار آقای مجید-س 63 ساله ، شغل مکانیک   از شش ماه قبل از مراجعه به مطب ،بعلت ابتلا به دیسک کمر در رختخواب بستری شد . هنگام مراجعه به علت عدم توانایی در راه رفتن و درد، فرزندان وی به او کمک می کنند. وی درد شدیدی در ناحیه کمر ، باسن و پای چپ داشتند .
 طبق اصول علمی طب سوزنی، درمان برای وی آغاز گردید. طی 8 جلسه اول درد کمر و باسن وی کاهش یافت و طی بیست جلسه بهبودی بیمار به حدی بود که به تنهایی و با ماشین شخصی خویش جهت ادامه درمان مراجعه می نمود. در طی سی جلسه درمان وی پایان یافت و اکنون حدود یک و نیم سال است که بیمار کاملا سالم به زندگی خود ادامه می دهد و طی معاینات تکمیلی بعدی هیچ مشکلی از ناحیه دیسک کمر ندارد.
مورد 2
: بیمار خانم حبیبه-پ 48 ساله مبتلا به دیسک کمر از 8 ماه قبل از مراجعه دچار دیسک کمر گشته وبه علت درد شدید کمر و پای چپ 3 ماه استراحت کامل داشتند. هنگام مراجعه ایستادن ، نشستن و راه رفتن برای بیمار همراه با درد شدید و تقریبا غیر ممکن بود .
 این بیمار پس از 10 جلسه درمان ، درد وی کاهش یافت و طی بیست جلسه، درمان وی پایان یافت و بیمار بهبودی کامل پیدا کرد و اکنون 2 سال پس از پایان دوره درمان به زندگی عادی خود ادامه می دهد.
مورد 3
: بیمار خانم ح 33 ساله بعلت پردلاپس 3 دیسک کمر و آرتروز مهره های بالای کمر با درد شدید کمر و پا مراجعه نمود . بیمار در حالت استراحت مطلق مراجعه نمود .
 اکنون بیمار پس از 20 جلسه درمان  توسط روش درمانی طب سوزنی به وضعیت مناسبی از درمان رسیده و بهبودی زیادی حاصل کرده است .

 

 

 

نقاط سوزنى را معمولاً با سوزن‏هاى خاص تحريك مى‏كنند بیشتر درمانگران با تجربه چينى مى‏گويند كه بهترين نتايج درمانى را تحريك سوزنى توليد مى‏كند. متون كهن چينى حدود پنجاه راه گوناگون فرو كردن سوزن را شرح مى‏دهند، ولى آن گاه كه سوزن در نقطه صحيح فرو شده تنها شش اصل هستند كه در مؤثر بودن تحريك سوزنى نقش دارند:

1- تيزى نوك سوزن

2- زاويه نفوذ سوزن

3- عمقى كه سوزن فرومى‏رود

4- مقدار حركت (لرزش) سوزن در نقطه

5- طول زمانى كه سوزن در نقطه مى‏ماند

6- تعداد جلسات درمان

آن گاه كه درمانگر مكان نقطه را دقيقاً مشخص كرده است، او سوزن را در آن فرو مى‏كند و از چند ثانيه تا چند دقيقه در آن باقى مى‏گذارد

 

 

طب سوزنی درمانی کمکی برای بیماران آسم وآلرژی

جامعه امروز جهان در مسیر پیشرفت روز افزون صنعتی قرار دارد که در این میان بر تعداد و مقدار مواد شیمیایی حاصله از پیشرفت صنعت، روز به روز اضافه می شود.

در این میان طبیعت و انسان ها بصورت قربانی هایی هستند که مواد شیمیایی بصورت روز افزون باعث به خطر افتادن آنها می گردد که گاهی بصورت اثراتی بر روی دستگاه تنفسی و تنگی نفس خود را نشان دهد. البته بیماری آسم (تنگی نفس)یک بیماری چند علتی (مولتی فاکتوریال )است. بدین معنی که عوامل دیگری نیز مثل نژاد، ژنیتیک ، شغل ،رژیم غذایی و فعالیت بدنی و... نیز در ایجاد آن دخیل هستند.

در هر حال آسم و بیماریهای آلرژیک در اثر واکنش بدن نسبت به مواد آلرژن(حساسیت زا) ایجاد گشته و طیف وسیعی از علایم را ایجاد می نمایند. در بعضی از بیماران فقط به صورت خارش پوست و مخاطات بدن مثل مخاط چشمها بوده در بعضی دیگر به صورت عطسه های مکرر، آبریزش بینی ، سرفه های مکرر و در دسته دیگر با علایم تنگی نفس در هنگام فعالیت و یا در حین استراحت بروز می کند که تمام این علایم در برخورد با مواد شیمیایی دود ،گرده گیاهان و...بروز کرده ویا افزایش می یابد.

با توجه به توضیحات فوق،درمان رایج در طب غربی بر دو پایه استوار است.

اول: پرهیز از تماس با مواد آلرژن

دوم : درمان دارویی

داروهای تجویز شده برای چنین بیمارانی شامل داروهای آنتی هیستامین وکورتیکواستروئیدها (کورتونها ) می باشند که تجویز آنها در طولانی مدت پر عارضه می باشد.

اما روش دیگری نیز برای درمان و نیز کمک به درمان چنین بیمارانی وجود دارد ، "طب سوزنی"

طب سوزنی اگر به روش کاملا علمی خود انجام گردد قادر است در بیماران آسم و آلرژیهای خفیف و متوسط کاملا درمان کننده باشد و در مورد بیماران بسیار شدید، درصد بالایی از علایم بیماران را کاهش داده و مصرف داروها را نیز در آنها بسیار کاهش دهد.

درمان این بیماران با طب سوزنی یکی از موارد تائید شده توسط سازمان بهداشت جهانی (دبلیو اچ او )می باشد.

طبق نظر سازمان بهداشت جهانی (دبلیو اچ او) اینگونه بیماران حتما از انجام یک دوره درمانی طب سوزنی سود خواهند برد .البته لازم به ذکر است که انجام طب سوزنی به هیچ وجه به معنی این نیست که بیمار بطور سر خود و ناگهانی تمام داروهای خود را قطع نماید ، بلکه همزمان با مصرف داروهای قبلی طب سوزنی را آغاز نماید که اگر دقیق و علمی انجام شود آنوقت پزشک معالج با توجه به پاسخ و بهبود وضعیت بیمار داروهایش را کم نموده و در صورت امکان کاملا قطع می نماید

.

از میان انواع طب جایگزین ، طب سوزنی کار آمدترین روش درمانی در درمان آسم و سایر بیماریهای آلرژیک می باشد . به این ترتیب که با گذاشتن سوزنهای ظریف مخصوص طب سوزنی ، در نقاط مربوطه وانجام مانورهای لازم روی آنها ، تعادلی بین سیستم سمپاتیک و پاراسمپاتیک در بدن ایجاد شده و با ترشح هورمونهای داخلی ، افزایش سطح کورتیکو استروئیدهای آندوزن و نیز انحراف سیستم ایمنی بدن ،اثرات درمانی خود را آشکار می سازد . در اشکال حاد ، موفقیت طولانی مدت حاصل می شود . حتی بعد از یک دوره ابتلای متجاوز از چند دهه ،همراه با اثرات مزمن بر روی ریه ، اسپاسم برونشی کاهش می یابد.

از نظر طب سنتی چینی (تی سی ام)آسم به تیپهای فزونی و کمبود تقسیم بندی می شود (اشکال اس اچ آی وایکس یو )

آسم از نوع فزونی ، از طریق عوامل خارجی مانند با د ، سرما یا گرما (که در این حالت به وسیله توقف و تجمع خلط مشخص می گردد) ایجاد می شود .

 

 

طب سوزنی درمانی سرشار از آرامش برای بیماریهای اعصاب

اتیو لوژی (علت شناسی ) بسیاری از بیماریهای اعصاب و روان، ناشناخته است ،اما آنچه مسلم است ،علل محیطی و استرسهایی که به فرد وارد می شود ، باعث می گردد تا تعادل سیستم عصبی به هم خورده و فرد دچار اختلال در زندگی فردی و اجتماعی گردد.

بعضی از دانشمندان علوم مغز و اعصاب ،تاثیر ژینتیک را در ایجاد همه بیماریهای مغزو اعصاب قائلند وبعضی دیگر آنرا فقط برای تعدادی از بیماریها موثرمی دانند . در هر حال ،این استرسها و عوامل بیرونی باعث می شوند که از طرفی مواد مترشحه از قسمتهای مختلف مغز ،دچار اختلال شده و از طرف دیگر میزان حساسیت یا تاثیر پذیری گیرنده های مواد مترشحه از سلول های مغزی نیز تغییر یابد. در نتیجه این تغییرات ،کم کم شخص بیمار در روابط فردی و اجتماعی دچار مشکلات متفاوتی می گردد. این مشکلات می توانند به انواع اضطراب و هیجان ،اختلال در خواب و بیداری، اختلالات خلقی مثل افسردگی و در نقطه مقابل جنون و تحریک پذیری ،اختلالات شخصیتی و... تقسیم بندی گردند.

در بیماران مبتلا به اختلالات عصبی ،مشکلات محیطی و درونی بدن ،بخصوص در مسیر های قلب (روح)، طحال و معده می گردد که متخصص طب سوزنی ، با قرار دادن سوزنهای ظریف در نقاط خاصی از این مریدینها ،باعث از بین رفتن این اختلال گشته و تعادل قبل از بیماری را به بیمار بر می گرداند .البته تئوریهای در مانی برای این بیماران در طب سوزنی چین،بسیار گسترده می باشد که خود بدلیل گستردگی زیاد بیماریهای روحی و انواع استرسها می باشد . سازمان بهداشت جهانی (دبلیو اچ او )و انستیتوی سلامت بین المللی (ان آی اچ)با کمک سایر سازمانهای پزوهشی ، تحقیقات وسیعی را در زمینه تشخیص مکانیسم بیو مولکولی نحوه اثر طب سوزنی در درمان این بیماران از سالها قبل آغاز کرده اند که این تحقیقات امروزه در اکثر نقاط دنیا ادامه دارد . در نتیجه این تحقیقات گسترده ،آنها در یافتند که در بیماران استرسی ،طب سوزنی باعث تحریک اندروفینها گشته و بدین ترتیب باعث مهار سیستم گابا در مغز و در نتیجه کاهش استرسها و لرزش بدن و تپش قلب و نیز باعث بهبود اختلالات خواب می گردد.

در بیماران افسرده و اختلالات جنون-افسردگی نیز انجام طب سوزنی با روش درست و آکادمیک آن ،باعث ایجاد تنظیم در میزان هورمونهای سروتونین ،آدرنالین واندروفین می گردد که اهمیت تنظیم هورمونهای آندوژن در درمان بیماران، بر اساتید روانپزشکی ،کاملا مشهود است

منابع :

طب چینی : سوزن درمانی www.parsiteb.com

 

آيا سوزن‌هاي مورد استفاده به بدن فرد صدمه مي‌زند؟

سوزن‌هاي مورد استفاده در طب سوزني بسيار نازك مي‌باشند كه اصطلاحاً "كرمي شكل filli form" ناميده شده و معمولاً قطري بين ۳/۰ ـ۲۵/۰ ميلي‌متر دارند. در هنگام فرو كردن هيچ‌گونه برش يا زخمي در پوست ايجاد نمي‌شود و اصلاً قابل مقايسه با سوزن‌هاي مورد استفاده در تزريقات نمي‌باشند. عمق فرو رفتن سوزن‌ها هم بسيار كمتر از حالات تزريق است. و بسته به نوع بيماري و نقطه مورد نظر، متفاوت است. فرو كردن سوزن‌ها در بافت درد بسيار ضعيفي به نام احساسchi  دارد كه به صورت يك بي‌حسي يا گزگز يا شوك ضعيف الكتريكي مي‌باشد. چنانچه فرو بردن سوزن توام با درد شديد باشد احتمالاً ناشي از اشتباه در عمل مي‌باشد.

آيا درمان با طب سوزني خطري دارد؟

درمان با طب سوزني چنانچه توسط پزشك ماهر و آموزش ديده انجام گيرد كاملاً بي‌خطر است و شايد بهتر از دريافت داروهاي مختلف و واكنش‌هاي متعاقب مصرف آن‌ها باشد. طبق گزارشي از منابع اينترنتي، در چند دهه اخير و در ميان ميليون‌ها مورد درمان با طب سوزني، فقط ۱۲۵ مورد مشكل جزيي مشاهده شده است. البته استفاده از طب سوزني توام با الكتريسيته در افرادي كه دستگاه ضربان‌ساز قلبي peac- maker  دارند ممنوع و نيز در بيماري‌هاي خون‌ريزي‌دهنده نظير هموفيلي با احتياط همراه شود.

از عوارض ديگر طب سوزني موارد زير را مي توان نام برد خونريزي يا كبوديهاي كوچك(در مورد درصد كمي از بيماران ممكن است ظاهر شود)

- امكان انتقال ايدز و هپاتيت ب در صورت استفاده از سوزنهاي غير استريل و غير يك بار مصرف

- ضعف و بي حالي و غش كردن بيمار در صورت تحريك نقاط ممنوعه

- درمان نشدن و حتي ايجاد مشكلات جديد در صورت تحريك نادرست نقاط كه همه اين عوارض در صورتي كه درمان توسط متخصص طب سوزني انجام شود به صفر مي رسد.

-

لازم به ذكر است كه تا كنون هيچ گزارشي مبني بر انتقال بيماري ايدز توسط طب سوزني وجود ندارد.

 

 

طب سوزنى در ايران

 

- طب سوزنى ۲۰ سال است كه در ايران رايج شده و در قديم به صورت موردى پزشكان اقدام به اين نوع طبابت مى كردند. هم اكنون پزشكان زيادى هستند كه با گرفتن مجوز از سازمان بهداشت و درمان پروانه فعاليت گرفته اند.

دوره درمان در اين طب چه مدت است؟

- اغلب بيماران ما وقتى از درمان به وسيله طب پزشكى نااميد مى شوند به ما مراجعه مى كنند ولى چقدر خوب بود كه قبل از هر مراجعه به بيمارستان و مصرف كردن دارو به ما مراجعه كنند. بيشتر افرادى كه دچار بيمارى هاى مزمن مى شوند به ما مراجعه مى كنند يا كسانى كه از عمل جراحى بنا به شرايط جسمانى و روحى و روانى شان ترس دارند، به استفاده از طب سوزنى رغبت نشان مى دهند. ولى باز هم مى گويم طب سوزنى درمان قطعى بيمارى نيست، تسكين دهنده درد است.

هزينه اين نوع درمان به چه صورت است؟

- تمامى لوازم مصرفى اين نوع طب از خارج تهيه مى شود. اغلب پزشكانى كه با اين نوع طب به درمان بيماران خود مى پردازند، خود شخصاً به چين يا كشورهاى توليد كننده ابزارآلات طب سوزنى مى روند و لوازم مورد نياز را وارد مى كنند. اغلب لوازم يك بار مصرف هستند. پس مى بينيد كه بايد نسبت به ويزيت پزشكان ديگر كمى بالاتر باشد. اين طب به صورت يك يا دو جلسه در ماه نيست. ما براى بيمار نسخه تجويز نمى كنيم. در اين طب شايد ۱۰ جلسه متوالى بايد بيمار مراجعه و تحت درمان قرار گيرد.

گفته مى شد كه بيمارى هاى لاعلاج را مى توان با اين نوع طب درمان كرد؟

- نه اين كذب محض است. اين كار امكان ندارد. اين طب هم مانند علم پزشكى است.

آيا اتفاق افتاده كه براى درمان يكى از بستگان خود از اين نوع درمان استفاده كنيد؟

- نه. استادانى كه به ما آموزش مى دادند بر اين باور بودند كه نبايد روى بستگان درجه يك كار كنيم. چون جواب نمى دهد. لازمه موفقيت در اين كار حس گرفتن هنگام سوزن زدن است. ممكن است در هنگام كار روى بستگان نزديك شرايط روحى لازم براى اين كار فراهم نشود.

تصور بر اين است كه طب سوزنى نوعى تلقين است؟

- نه اصلاً اينگونه تصورات نمى تواند صحيح باشد. چون اين طب حتى در دامپزشكى هم مورد استفاده قرار مى گيرد. در اروپا حيوانات زيادى را با اين نوع طب مورد درمان و مداوا قرار مى دهند و حتماً مى دانيد كه حيوانات تلقين پذير نيستند.

آيا مى توان براساس اين طب از راه دور به درمان بيمارى اقدام كرد؟

- نه، بايد با مريض صحبت كنيم. ديدن زبان، گرفتن نبض، ابزارآلات لازم براى درمان و تشخيص نوع بيمارى است. تا علائم بيمارى مشخص نشود امكان درمان وجود ندارد.

وقتى نوع بيمارى تشخيص داده شد، براساس محورهايى كه در بدن انسان وجود دارد مناطقى را انتخاب مى كنيم و از طريق طب سوزنى سعى مى كنيم موازنه انرژى را در بدن بيمار برقرار كنيم. اخيراً در درمان بسيارى از بيمارى ها مى گويند اين تحريك با ليزر انجام مي گيرد چون درد كمترى هم دارد ولى تجربه ثابت كرده اثرات ليزر درمانى تقريباً نصف طب سوزنى است.

 

+ نوشته شده در  یکشنبه شانزدهم خرداد 1389ساعت 20:37  توسط یک مهندس پزشک  |